Beatriz, onze gastvrouw, had gisteren gevraagd hoe laat we wilden vertrekken. Acht uur. Precies om 8 uur komt ze langs om ons uit te zwaaien. Ze heeft dan de koeien al gemolken.

In Faverolles bevindt zich -de reconstructie van- een Gallo-Romeins mausoleum. Wij hadden gister niet meer de energie om daar nog helemaal heen te wandelen. Vandaag zien we, onderweg, een mooie afbeelding van de fictieve vrouw van de Romein die in het mausoleum lag. In de bijbehorende tekst betoogt zij dat haar man nooit zo belangrijk zou zijn geworden als zij er niet was geweest.

Ergens over de helft van de wandeling komen we bij het waterreservoir La Mouche. Het is aangelegd om het waterniveau van het Marne-Sôane kanaal op peil te houden. Vanaf een hoger gelegen dorp is er een mooi uitzicht op de stuwdam.

Beneden, aan het begin van de stuwdam, is er een bar die open is. Open horeca onderweg, dat is een luxe die we al weken niet meer hebben gehad.
Na de koffie lopen we over de dam.

Langres is een stad die hoog op een heuvel ligt. Het is nog een aardige klim om er te komen.

De stad is erg de moeite waard. Hij is helemaal ommuurd met verschillende torens in de muur. Je kunt, over de muur, helemaal om de stad lopen. Eind van de middag lopen we er een flink stuk van (zonder rugzak). Prachtige uitzichten!
We worden ook nog getrakteerd op een regenboog.

Om 10 voor 6 loop ik naar de bakker. Het is aardedonker op straat. Op de terugweg zijn de straatlampen aan. Dat gebeurt blijkbaar om 6 uur.
Ik blijf me erover verbazen dat, zelfs op zondagochtend, er om 6 uur al volop klanten in de winkel zijn.

Ons boekje over de route waarschuwde ons gister al voor wilde zwijnen. En gisteren hoorden we ze inderdaad op afstand. Vandaag zien we op verschillende plekken oudere en ook verse plekken waar ze gewroet hebben. (zie foto). De zwijnen zelf zien we helaas (of gelukkig?) niet.

De eerste helft vandaag, tot aan Richebourg, liepen we door bos. Hele mooie wandeling.
Na Richebourg volgen we lange tijd de D102, een rustige asfaltweg met weinig verkeer.

In Mormant rusten we even bij de voormalige abdij. Hier sliepen vroeger de pelgrims naar Rome.

We steken weer de A5 over.

En dan via Leffonds (waar de herberg vol was) naar Faverolles.
Ik ben heel blij als we er zijn. Was echt aan het einde van mijn latijn.

We hebben gisteren wel een uur zitten puzzelen (googelen, telefoneren) om een overnachting voor vandaag te vinden. Informatie in ons boekje, die niet (meer) klopte. Na heel veel bellen vonden we dit huisje in Faverolles. Ze verzorgen hier geen maaltijden en er zijn ook geen winkels. Daarom hebben we ons eten voor vanavond en het ontbijt voor morgenochtend, meegebracht uit Châteauvillain. Fijn dat er wel een fles bier voor ons in de koelkast stond. Dat hadden we niet meegebracht (te zwaar)

De Via Francigena kent twee routes: een voor lopers en een voor fietsers. We besluiten vanochtend om het eerste deel over de fietstersroute te lopen. Dat scheelt een paar kilometer en een heleboel hellingen.
Bij vertrek is het fris, maar nog wel prima om te wandelen in een T-shirt. Maar na een paar uur zien we de heuvels om ons heen mistig worden. Het duurt niet lang wij lopen ook in de mist. Koud en nat. Toch maar de regenjas aandoen. Het duurt gelukkig niet lang voordat de zon er weer doorheen komt en het weer warmer wordt.

Intussen lopen we het departement Aube uit en lopen we Haute Marne binnen.

We hadden voor vandaag geen brood voor onderweg. Bij de receptie van het hotel lagen grote chocolade muffins. Daar hebben we er twee van gekocht. En die lunch wordt aangevuld met lekkere pruimen die langs de weg groeien.

Het landschap is intussen behoorlijk veranderd. Geen eindeloze graanvelden meer. Het is kleinschaliger. En het is veel heuvelachtiger geworden, met mooie vergezichten.

Tenslotte komen we in Châteauvillain aan. Châteauvillain is een stad gebouwd in de Middeleeuwen. Er waren dikke verdedigingsmuren en veel torens.
Her en der staan er nog stukken muur. Ook zijn er een aantal van de torens overgebleven.

We slapen vannacht in de herberg van de gemeente. Er zijn 4 bedden, maar geen andere gasten. We hebben het rijk alleen.
Er is een keuken, een eetkamer en een badkamer. Op de badkamer staat zelfs een wasmachine die ook droogt. Een makkelijke wasdag vandaag. Op die zelfde badkamer hangt ook een grote boiler. Maar helaas geen warm water in de douche. Dat was wel even jammer.

Het regent volop als we vanochtend vertrekken. Het is de eerste keer dat al onze regenspullen uit de rugzak komen. Hoes om de rugzak, regenbroek, regenjas.
Maar ook nu is de regen weer minder en korter dan de voorspellingen aangaven. Na een uurtje kan de regenjas al open.

In Bar-sur-Aube gaan we even van de route af. We gaan over de brug de Aube over.

In het dorp even naar de bakker, en de pain aux raisins eten we op een bankje op het plein.
Het weer is dan intussen zo opgeklaard dat alle regenspullen weer opgeruimd worden.

Terug op het pad, lopen we een tijdje langs de Aube. Dan volgt een stuk door bos. Totdat we in het dal Baroville zien liggen.

Ik dacht dat we de Champagne al achter ons gelaten hadden. Maar de druivenvelden rondom Baroville behoren ook nog bij de Champagne.

We zitten even te rusten op een pleintje in Baroville als er acht mannen aan komen lopen. Ik schat ze al in als druivenplukkers. En dat klopt. Het zijn Bulgaren die hier 3 weken gewerkt hebben. Een van hen spreekt redelijk Nederlands omdat hij meestal in België werkt. Ze zijn nu klaar met de druivenpluk hier. Morgen is het betaaldag en daarna met de bus terug naar Bulgarije. De Nederlands sprekende man is niet erg tevreden over het werk hier. Het betaalt slechter dan in België en alles is hier duur, met name de sigaretten.

Een kilometer of 8 verder komen we dan in Clairvaux.
In Clairvaux ligt een grote abdij, gesticht in de 12e eeuw, door St. Bernard van Clairvaux. Het filmpje dat we in de abdij bekijken zegt dat er ooit 888 monniken woonden.
Als gevolg van de Franse Revolutie is de abdij opgeheven.
Later heeft Napoleón het omgebouwd tot gevangenis.
Tot 2024 was het een zwaar bewaakte gevangenis. Je mocht er toen geen foto’s van maken.
Nu is het open voor toerisme. Her en der zie je ook restauratie werkzaamheden.

Het grote beeld van St. Bernard.

We slapen vannacht in een weg restaurant-hotel. Het hotel zou ook wel wat restauratie kunnen gebruiken. Het bijbehorende restaurant is prima.

Als we de jachthaven van Dienville uitlopen komen we in het dorpje Dienville. Dat blijkt een mooie plaats te zijn. Er is horeca en er is zelfs accommodatie. Veel mooier dan de jachthaven.
De overdekte markthal wordt gebruikt als parkeerplaats, maar is wel prachtig met bloemen versierd.

Bij de bakker kopen we brood voor ons ontbijt en brood voor onderweg.
Als we even onderweg zijn wordt het steeds donkerder. We horen in de verte onweer. De lage zon tegen de donkere lucht zorgt wel voor mooie beelden.

Als we de eerste druppels voelen, doen we alvast de hoezen om onze rugzakken. Maar gelukkig zet het niet door. De regenjas hebben we niet aan gehad. We lopen net onder de rand van de bui. Verderop lijkt het veel heviger.
Na een half uur is alles weer voorbij.

Na Dienville komen er een aantal kleine plaatsjes. In Amance staat een mooie gîte, waar we even op het bankje rusten. Het is intussen 10 uur en er zijn nog twee mensen die hier overnacht hebben en nog niet vertrokken zijn. Het zijn twee Fransen. Ze lopen vandaag hun laatste dag en gaan vanavond naar huis. Wat later lopen ze ons voorbij. Ze lopen veel en veel harder dan wij.

In een van de dorpen staat een mooie verzameling van oude auto’s, motoren en vanalles wat daar mee te maken heeft. Leuk om even te zien. Je mag er helaas niet in.

Tegen de tijd dat we Doulancourt naderen is het al weer aardig warm geworden, met een hoge luchtvochtigheid. Het voelt tropisch.
Bij Doulancourt ligt een groot pretpark (Nigloland). We zien het al van verre liggen. En we horen de krijsende kinderen in de achtbaan.

Doulancourt zelf is een mooi klein plaatsje; kerkje, hotel, geen winkels, ook geen bakker.
We slapen er in het hotel (Moulin Du Landion).
De oude watermolen, in het riviertje de Landion, is mooi te zien vanuit het hotel.

Een korte afstand vandaag. Verder doorlopen zou een dikke 30+ km opleveren. We willen alleen meer dan 30 km als het niet anders kan.
Betekent dat we vandaag alle tijd hadden. Om 8 uur ontbeten en rustig vertrokken.
Na ruim een uur komen we bij het arboretum van Brienne-le Château. Allemaal verschillende bomen met naamplaatjes erbij. Je zou er uren willen rondkijken, maar zoveel tijd hebben we nu ook weer niet.
Veel naaldbomen staan erg erg slecht bij.

Bij het plaatsje Brienne-le-Château gaan we even van het pad af voor een aantal noodzakelijke boodschappen. Contant geld halen, toiletartikelen aanvullen, bakker. En ook nog even een koud drankje op een terras.

Brienne-le-Château heeft een gigantisch kasteel, dat je helaas niet kunt bezoeken en waar je ook niet door de tuin kunt wandelen. Het is nu een psychiatrisch ziekenhuis.
Vanuit het stadje zijn er wel een aantal uitzichten op het kasteel.

Na het kasteel volgt er een mooie wandeling door bossen. Na al die graanvelden van de afgelopen tijd is dat heerlijk. Zeker nu het toch weer behoorlijk warm is (29°C eind van de middag).

Uiteindelijk komen we dan in Dienville uit. Daar hebben we een studio gereserveerd bij de jachthaven. We kunnen er pas om half vier in, dus we wachten even op een terrasje.
Als we uiteindelijk de locatie en de man met de sleutel hebben gevonden, blijkt dat studio wel een heel mooi woord is voor het verlopen flatje waar we terecht komen. We moeten er zelf de lakens nog op het bed leggen.
Wat wel fijn is, is de grote wasbak en het balkon met twee wasrekjes. Want het is weer wasdag vandaag…

Als we uit onze studio stappen, staan we direct tussen de terrassen. Het is allemaal iets minder glamour dan je bij het woord jachthaven zou verwachten. Beetje vergane glorie.
Maar we hebben er een lekkere avond doorgebracht. En prima gegeten.

Mooie zonsondergang over de haven.

We vertrekken niet al te vroeg. En als we een paar honderd meter op pad zijn, realiseren we ons dat we onze stokken zijn vergeten. Weer terug. Gelukkig is de kamer nog open en kunnen we de stokken zo van de kapstok pakken.
Het is vandaag weer wat warmer dan gister. Er is niet veel bewolking, we lopen vaak in de zon.
We houden onze eerste rust bij het kerkje van Rosnay-l’Hôpital. Het wordt beschreven als een mooie kerk met een crypte en mooie beelden. Er hangt een briefje bij de deur met een adres waar je de sleutel op kunt halen om naar binnen te kunnen. Als ik op Google Maps opzoek waar dat is, blijkt dat op anderhalf uur loopafstand te zijn. Dan houden we het toch maar even bij de buitenkant.

In Frankrijk is er een soort competitie tussen dorpen en steden over bloemversieringen (Ville en villages fleuris). Er zijn verschillende niveaus te winnen (1 tot 4 bloemen op het bord bij de ingang van het dorp). Deze competitie zorgt er voor dat er op veel plaatsen bloembakken hangen, zoals op onderstaande brug.

Wat we verder veel gezien hebben de laatste tijd zijn de wegkruizen. Vaak staan ze bij kruisingen, maar soms ook gewoon langs de kant van de weg.
Onderstaande is een hele mooie. Vaak zijn ze simpeler.

En wat we vandaag voor het eerst zagen: de officiële wegwijzer van de Via Francigena.

We slapen vandaag weer in een B&B met diner.
Nadat ik gedoucht had zorgde ik nog even voor een beetje paniek. Door mijn deo te gebruiken net onder het brandalarm, activeerde ik het alarm. Maarte kon hem weer uit krijgen door op bed te klimmen en de batterij er uit te halen, en daarna er weer in.

Buienradar had voor vandaag weer 29°C en droog voorspeld. Maar dat klopte allebei niet. Het is fris en er staat een wind. In de ochtend loop ik met mijn fleece aan. Prima weer om te wandelen!
We sliepen in Outines een paar kilometer vóór het dorpje. Vanmorgen kwamen we al vrij snel in het dorpje aan. In deze regio zijn er veel vakwerkhuizen. Outines heeft ook een vakwerk kerk.

En ook in het volgende dorp, Bailly-le-Franc staat een kerk met vakwerk muren.

Liepen we de afgelopen tijd vooral door velden met veel graan, vandaag zien we weer weilanden met koeien. Ze staan altijd nieuwsgierig te kijken als je er langs loopt.

Als we door het dorpje Chavanges lopen, komen er opeens drie kinderen aan rennen die vragen of we koffie komen drinken. Eh… Ach ja, waarom niet?
We komen bij een grote familie uit, die ons hadden zien lopen. Ze hadden de kinderen achter ons aangestuurd. We zijn er erg welkom. Of we ook nog willen lunchen? Nee hoor, koffie is al erg fijn.
Ze zijn erg geïnteresseerd in waar we vandaan komen en hoe zo’n wandeltocht gaat.
We zijn in het familiehuis van deze familie. De twee vrouwen zijn zussen en wonen met hun mannen in Troyes en in de Elzas. Op het ogenblik is een dochter en een aantal kleinkinderen ook hier. We zitten er een hele tijd. Erg leuk!

Als we daar zeker drie kwartier later weer weg gaan regent het een beetje. We doen, voor de zekerheid, de hoezen om de rugzakken. Maar de regen zet niet door.
Ons overnachtingadres is maar een uurtje verder. We slapen weer in een B&B die ook het diner verzorgt. Dit doen we de laatste paar dagen, en ook morgen, bewust omdat er nergens supermarkten, kruideniers of bakkers zijn. Dus als we ergens zouden slapen waar ze geen diner verzorgen hadden we voor dagen eten mee moeten nemen.
Vanavond is het eten heel goed verzorgd! We beginnen met een aperitief met gougères (kaassoesjes). Die heb ik thuis al een paar keer proberen te maken, maar nog nooit goed gelukt. Maar deze zijn voortreffelijk.

Ook de rest van het diner is heerlijk.

Omdat we een lange dag voor de boeg hebben, willen we weer vroeg vertrekken. We eten een broodje en een yoghurtje op de hotelkamer. Maar als we alles gepakt hebben is het nog zo donker, dat we toch nog even wachten. Je kunt al duidelijk merken dat het later licht wordt dan een paar weken geleden.
Direct na Vitry-le-François passeren we een paar kleine dorpjes, Er zijn 2 bakkers die open zijn. Fijn! Er waren de afgelopen tijd ook genoeg dorpen waar geen bakker meer is.

Na deze dorpjes gaan we omhoog op de Mont Morret. Vanaf de top is er een mooi uitzicht naar alle kanten. Daarom was het in september 1914 ook een strategisch punt bij de Slag om de Marne. Er werd 5 dagen zwaar gevochten. In totaal sneuvelden, in die 5 dagen, 3200 soldaten. Op het hoogste punt staat nu een monument ter nagedachtenis aan de gevallenen.

Ergens midden in de graanvelden zien we één jaknikker. Ligt hier dan een heel klein olieveldje?

Omdat ik de laatste dagen al allerlei gewassen op de akkers beschreef, ook nog maar even het gewas dat we vandaag voor het eerst zagen. Google leert ons dat het sojabonen zijn.

De laatste paar uur lopen we een heel stuk door bos. Normaal gesproken heerlijk, want schaduw, en het is toch nog meer dan 25°C. Maar hier is het even minder leuk. Er zitten heel veel kleine vliegjes, die continu om ons hoofd cirkelen. Heel irritant!

We slapen vannacht bij een B&B niet ver van het Lac du Der. De B&B wordt gerund door Arno en Leonoor, een Nederlands stel. Ze koken ook voor ons, en we eten het hoofdgerecht gezellig met z’n vieren.

Lac du Der is een, door de mens aangelegd, groot meer. Het fungeert als buffer voor het water in de Marne. En dat is nodig voor de watervoorziening van Parijs (samen met de Seine). Nu snappen we ook waarom we in de Marne steeds normale waterniveaus zagen, terwijl de hele omgeving gortdroog is.
Lac du Der is ook een belangrijk gebied geworden voor vogels. Er komen veel vogelaars op af. Dat levert voor onze B&B een belangrijk deel van de gasten op.
Als we vanavond buiten zitten horen we kraanvogels. Dat lijkt ons erg vroeg. Maar Arno zegt dat de eerste al gearriveerd zijn.

Er staat voor vandaag geen lange afstand op het programma, en het gaat ook niet heel warm worden, dus ontbijten we pas om 8 uur. Het is al bijna negen uur als we vertrekken.
We zijn nog maar een klein eindje op weg als Sylvain, de B&B eigenaar, ons na komt rennen. Mijn waterfles hing nog aan de stoel van de ontbijttafel. Fijn dat hij hem zo snel vond, ik heb hem hard nodig.
Nadat we het dorp achter ons hebben gelaten, lopen we al gauw weer tussen de velden: de graanschuur van Frankrijk. Of, zoals Sylvain ons vertelde, de graanvelden liggen in een halve cirkel om Parijs heen en zijn belangrijk voor de voedselvoorziening van de stad. Hij noemt het gebied “de croissant van Parijs”.

Als we even naar een gewas staan te kijken dat we hier nog niet eerder hadden gezien (het is hennep) stopt er een auto die denkt dat we de weg zoeken. Hij begint ons meteen uit te leggen waar de Camino verder gaat.

Omdat we alle tijd hebben, en we ook niet al te vroeg willen aankomen, rusten we vandaag wat vaker.

Mont de Fourche is het hoogste punt vandaag. Je hebt er een prachtig uitzicht (niet goed te vangen in een foto).

Het laatste stuk naar het stadje lopen we weer langs het laterale kanaal van de Marne. Het kanaal steekt hier, via een aquaduct, een lager liggende rivier over. Dat blijft toch een wonderlijk gezicht, twee wateren, die elkaar kruisen, ongelijkvloers. We hebben dit de afgelopen weken al op meerdere plekken gezien.

Om half twee zijn we dan al bij het hotel waar we vannacht slapen. We zijn aangenaam verrast dat we dan al kunnen inchecken; de bevestiging zei vanaf 4 uur.

Later op de middag lopen we rond in het stadje. In de 2e wereldoorlog is de stad voor 80% platgebombardeerd. Na de oorlog is het heropgebouwd volgens het stadsplan uit de middeleeuwen. Er is een groot vierkant plein in het centrum, en alle straten staan loodrecht op elkaar.
Aan het plein staat een mooie en grote kerk.

‘s Avonds eten we bij een Italiaans restaurant in het centrum.